صفحه اصلی خواندنی ها فضاهای عمومی دزد شهر به مبلمان زده است!

دزد شهر به مبلمان زده است!

۱
سرقت فرهاد قفل زن
nowrooz

پس از گذشت هشت سال از روزهایی که «کلید» به نمادی جریان ساز تبدیل شده بود بار دیگر یک کلید خبر ساز شده است؛ کلید فرهاد قفل زن.
مجسمه «فرهاد قفل زن» مجسمه شهری اثر پرویز تناولی است که احتمالا بسیاری از ما آن را رو به روی ساختمان تئاتر شهر در محوطه جنوبی این مجموعه دیده ایم بی آن که چیزی از آن بدانیم. این مجسمه اثری از مجموعه «شاعر» تناولی است. به گفته تناولی او در طراحی تمام آثار مجموعه شاعر به فکر و یاد شخصیت «فرهاد» بوده است و چون این مجموعه را در دهه چهل هجری در آمریکا ساخته است و شخصیت فرهاد بین آمریکایی ها ناشناخته بوده نام مجموعه را شاعر گذشته است. هفته گذشته سارقان با تلاش برای دزدیدن این مجسمه برنزی اقدام به باز کردن پیچ و مهره های کلید در درست فرهاد کرده بودند اما از جداسازی کلید از دست فرهاد ناکام ماندند. روز گذشته پس از مرمت این مجسمه و قرارگیری کلید در دست فرهاد مجسمه دوباره در جایگاه خودش نصب شد.

فرهاد قفل زن
مجسمه فرهاد قفل زن اثر پرویز تناولی که رو به روی تئاتر شهر قرار دارد

فرهاد قفل زن؛ خسته تر از کوهکن

این اولین بار نیست که مجسمه فرهاد قفل زن تناولی مورد آسیب قرار می گیرد. در طول سالیان گذشته بسیاری از رهگذران یا سارقان قفل های قفس فرهاد را کنده اند. سال ۹۲ نیز سازمان زیباسازی با رنگ کردن این مجسمه برنزی با آکریلیک طلایی نه تنها ظاهر آن را دگرگون کرد بلکه سبب تسهیل فرایند تخریب طبیعی این مجسمه شد. اقدامی که نه تنها دل تناولی را به درد آورد که سبب شد صدای اعتراضش هم بلند شود و اعلام کرد آمادگی خرید همه آثارش را دارد تا بیش از این با اقدامات غیر کارشناسی آسیب نبینند و یا عمدا و سهوا با بی مهری تخریب نشوند.
تلاش برای سرقت «کلید» یک اسطوره ملی و افسانه ای گر چه شاید برای سارقان معنایی جز به جیب زدن چند ده کیلو برنز ضایعات شده به قیمت از قضا کیلویی ۱۲۰ هزارتومان نداشته باشد اما می تواند نشان روشنی باشد از حال و روز شهری قفل شده در روزهای قرنطینه. شهری که شب های آرام و خلوتش عرصه مناسبی نه برای جولان کووید-۱۹ که برای سارقانی است که برایشان فلز، فلز است؛ خواه در کابل برق بیمارستان باشد خواه در یک اثر هنری ماندگار و خواه در محافظ آب راه شهری. شهری که کلیدش شکسته و کلیددارش در خواب است.

مبلمان شهری سرقت شده
نیوجرسی ها هم از سرقت در امان نمی مانند – عکس تزیینی است

مبلمان شهری؛ سوژه یک سارقان شهری

سرقت کلید فرهاد قفل زن تنها سرقت مبلمان شهری روزهای اخیر نبوده است. مبلمان شهری مجموعه عناصر شهری از آثار هنری شهری، نشیمن های شهری، چراغ ها و انواع روشنایی، علائم راهنمایی، ایستگاه های اتوبوس و تاکسی، گلدان ها و سطل های زباله و موارد دیگر را در بر می گیرد و مجموعه مبلمان شهری تهران این روزها بیش از همیشه مورد سرقت و تخریب ناشی از سرقت قرار می گیرند.
مدیر عامل شرکت کنترل ترافیک تهران در خصوص سرقت‌ های انجام شده از تجهیزات ترافیکی پایتخت در سال گذشته نیز به خبرنگار همشهری آنلاین گفته است: «در سال ۱۳۹۹ بالغ بر ۲۰۰ فقره تخریب و سرقت انواع تجهیزات (سرقت کابل، تجهیزات الکترونیک ایستگاه‌های اتوبوس، کنترلر تابلوهای متغیر خبری، کابل برق و شبکه سامانه‌ های سرعت، تجهیزات دوربین‌های تصویری و انواع دوربین‌های ثبت تخلفات و…) در معابر کلانشهر تهران به وقوع پیوسته که پیگیری و رسیدگی به این موارد از طریق پلیس فاتب (فرمانده انتظامی تهران بزرگ) و پلیس آگاهی تهران و دستگاه قضایی انجام شده است.»
به جز این تجهیزات نیوجرسی های بتنی، تابلوهای راهنمایی و رانندگی، دیوارهای صوتی بزرگراه ها و گاردریل ها نیز مکررا مورد سرقت قرار می گیرند که نصب نیوجرسی ها به یکدیگر به صورت پیوسته و تغییر ۷۰ درصد تابلوهای راهنمایی و رانندگی به تابلوهایی از جنس آلومینیوم از جمله اقداماتی بوده اند که به منظور پیشگیری از سرقت انجام شده اند.

مجسمه های شهری، همچنان محبوب دزدان شهری

فرهاد قفل زن تنها مجسمه ای نیست که سرقتش خبرساز شد. حتما یادتان هست که از سال ۸۷ دزدی های موسوم به سرقت زنجیره مجسمه های شهری در تهران شروع شد. از آن زمان تاکنون حداقل ۱۶ مجسمه شهری دزدیده و مفقود شدند و یک اثر هم در جریان اعتراضات آبان ۹۸ از بین رفت. مجسمه های ستارخان، باقرخان، صنیع خاتم، زندگی، شهریار، مادر و فرزند، ابن سینا، گوساله و مجسمه برنزی پارک استقلال در جریان سرقت های زنجیره ای بین سال های ۸۷ تا ۸۹ دزدیده شدند که علت سرقت آن ها نیز مشخص نشد و هنوز گمانه زنی ها ادامه دارد.
سال ۹۸ بخشی از اثر «تقدیس» تناولی به سرقت رفت همچنین در همین سال سردیس قیصر امین پور دزدیده شد مجسمه دیگری نیز از علی عسگری سازنده سردیس امین پور در سال ۸۷ مفقود شده بود. «دیگ نذری» اثر موقت دیگری در شیراز بود که در این سال ها تنها سه روز پس از نصب سرقت شد. سردیس استاد معین هم از دیگر آثار مفقود شده در سال های اخیر است و البته سردیس جلال آل احمد نیز در اعتراضات آبان ۹۸ تخریب شد. خبر ناپدید شدن مجسمه میرزا نصر الله ملک المتکلمین هم در سال ۹۸ منتشر شد. سردیس دانته هم از جمله سردیس های شهری است که خبری از آن در دست نیست. گفته می شود در دهه های اخیر چهار مجسمه از هفت مجسمه کودکان پارک دانشجو نیز ربوده شده اند. البته مجسمه های شیخ بهایی و رازی هم از جمله آثاری هستند که از سرقت جان سالم به در برده و هنوز در محل نصبشان ماندگار هستند.

تخریب عامدانه و غیر عامدانه مبلمان شهری امر تازه ای نه در تهران و نه در جهان نیست. پدیده وندالیسم به عنوان یک ناهنجاری اجتماعی تعریف شده است و جز با فرهنگ سازی راه مؤثر دیگری برای پیشگیری پایدار از آن وجود ندارد. اما سرقت اموال عمومی شهری چه در قالب اشیا و تجهیزات کاربردی باشند و چه آثار هنری امر مجزایی است که باید به طور ویژه و جدی تری مورد بررسی و نظارت قرار گیرد.
پیش بینی تمهیدات لازم برای حفظ ایمنی آثار هنری شهری و برخورد قاطع و سریع با متخلفان و در اولویت قرار دادن پیگیری این دسته از سرقت ها می تواند به عنوان یک مطالبه عمومی از جانب همه شهروندان به ویژه هنر دوستان و کسانی که به میراث فرهنگی زادگاه خود اهمیت می دهند، مطرح شود.

میانگین امتیازات ۵ / ۵. تعداد امتیازات ۲۱۴

یک نظر ارسال شده است

  1. امیر

    ۱۴۰۰/۰۲/۲۰ ساعت ۱۰:۴۷

    مایه تاسف هست!

    پاسخ دهید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این مطلب را از دست ندهید

برنامه تلویزیونی دکوراسیون با محوریت هیجان طراحی در صنعت مبلمان

«طراحان ماهر آینده» نام جدیدترین برنامه تلویزیونی دکوراسیون پرطرفدار است. اجرای این برنامه…