صفحه اصلی خواندنی ها طراحان فین جول؛ پدر طراحی مدرن دانمارک را بشناسید

فین جول؛ پدر طراحی مدرن دانمارک را بشناسید

فین جول
ارسال خبر

«خود آموخته» صفتی است که فین جول برای خودش به کار می برد. آن هم در کاری که با آن در دنیا مشهور و می توان گفت «حرفه ای» است. شاید باورش کمی سخت باشد که کسی که پدر «طراحی مدرن دانمارک» خوانده می شود، به صورت کاملا تجربی پا به این عرصه گذاشته باشد. فین جول جوان به تاریخ هنر بسیار علاقه داشت، اما پدرش او را به مدرسه معماری و هنرهای زیبای دانمارک فرستاد، او در همان ابتدا مشغول کار شد و در پروژه های بزرگی در دانمارک مشارکت داشت و کار باعث شد که درسش را نیمه کاره رها کند. او با تلاش های بی وقفه،به طراحی داخلی و طراحی مبلمان می پرداخت و با مبلمان مدرن و منحصربه فردش توانست نام دانمارک را بر روی نقشه بین المللی طراحی مدرن وارد کند.

آغاز زندگی طراحانه

فین جول (Finn Juhl) در ۳۰ ژانویه ۱۹۱۲ در خانواده ای پدر سالار متولد شد. پدر او تاجر پارچه بود و نمایندگی توزیع چندین شرکت نساجی انگلیسی، اسکاتلندی و سوئیسی را در دانمارک بر عهده داشت و مادرش مدتی بعد از تولد او درگذشت. فین جول از نوجوانی به تاریخ هنر علاقه مند شد و ساعات زیادی را در گالری ملی به مطالعه می گذراند. او علی رغم سن کمش مجوز امانت گرفتن کتاب را از کتابخانه (Ny Carlsberg Glyptotek) کتابخانه موزه هنر کپنهاگ در دانمارک گرفت. پدر فین تاریخ هنر را برای او نامناسب می دید و تلاش کرد او را متقاعد کند تا در رشته معماری ادامه تحصیل دهد. او در دانشکده معماری آکادمی هنرهای زیبا رویال هنر کپنهاگ پذیرفته شد و در آنجا از سال ۱۹۳۰ تا ۱۹۳۴ تحت نظر معمار و استاد برجسته آن زمان کای فیکسر (Kay Fisker) تحصیل کرد. بعد از آن در حالی که هنوز دانشجو بود، در شرکت معمار معروف دانمارکی ویلهلم لوریتسن (Vilhelm Lauritzen)، مشغول به کارورزی شد و سپس در همان جا کارش را ادامه داد.
دوستی با ویگو بویسن (Viggo Boesen) باعث شد فین از طرف شرکت لوریستن بتواند مسئولیت بخش بزرگی از طراحی داخلی ساختمان رادیوی ملی دانمارک را بر عهده بگیرد. ساختمان رادیوی ملی یکی از برجسته ترین پروژه های شرکت لوریتسن در آن سالها بود. فین جول در سال ۱۹۳۴ در حالی که تنها ۲۳ سال داشت توانست با این همکاری ها برنده جایزه هانسن (Christian Frederik Hansen) شود که رقابتی میان معماران جوان بود. جول در سال ۱۹۴۵ لوریتسن را ترک کرد و کارخود را به صورت رسمی و تخصصی در حوزه طراحی داخلی و مبلمان آغاز کرد. البته او از سال ۱۹۳۷، برای کابینت سازی معروفی به نام نیلز وودر (Niels Vodder) طراحی می کرد و تا سال ۱۹۵۹ یعنی حتی بعد از تاسیس شرکت خودش این همکاری را ادامه داد. او طراحی هایش را در یازدهمین نمایشگاه صنفی کابینت کاران به نمایش گذاشت. در آن سال ها طراحان جوان مبلمانی را ارائه می کردند که متناسب با معماری مدرن بود و از سبک پرزرق و برق دوره های گذشته فاصله داشت و البته به دلیل تغییرات جامعه این کارها بدون حاشیه نبودند.

ورود به نمایشگاه ها و بازارهای جهانی

زمانی که فین جول صندلی پلیکان را در سال ۱۹۳۹ طراحی کرد و در سال ۱۹۴۰ برای اولین بار آن را تولید کرد. عده ای برای تمسخر آن را «شیر دریایی خسته» نامیدند و «زیبایی شناسی در بدترین معنای آن» توصیف کردند. با وجود انتقادهای شدیدی که در داخل دانمارک به جول وارد شد، او توانست در دهه ۴۰ تاثیر بسیار زیادی بر روی سبک خانه های خارج از کشور بگذارد. در دانمارک هم دوره های فین جول مانند بورج موگنسن (Børge Mogensen) و هانس وگنر (Hans Wegner) بیشتر مورد اعتماد کاری کلینت (Kaare Klint)، مدیر آکادمی طراحی مبلمان دانمارک بودند. طراحی آنها کمتر رادیکال بود و به همین دلیل بیشتر مورد توجه قرار می گرفتند.

در سال ۱۹۴۸، با بازدید ادگار کافمن (Edgar Kaufmann)، رهبرگروه طراحی صنعتی نمایشگاه مرچندیس مارت (Merchandise Mart) نیویورک، از اسکاندیناوی، اوضاع تغییر کرد. او پس از بازدید از نمایشگاه بزرگ اسکاندیناوی بسیار تحت تاثیر آثار جول قرار گرفت و در یک مقاله آثار جول را به صورت کامل تشریح و معرفی کرد و در مجله اینتریرز (Interiors) به چاپ رساند. همین امر باعث شد جول  درسال ۱۹۵۱ در نمایشگاه طراحی خوب (Good Design)، شرکت کند. در ارتباط با این نمایشگاه او گفت: «نمی توان با وسایل و مبلمان زیبا خوشبختی ایجاد کرد، اما می توان خوشبختی را با مبلمان نامناسب خراب کرد.» او برای این نمایشگاه ۲۴ قطعه طراحی کرد که مجموعه مبلمان Baker را هم شامل می شد. آثار جول در این نمایشگاه ترکیب موفقی از تولید انبوه مدرن و استاندارد های صنایع دستی بودند. 

فین در مسابقات سه سالانه میلان در دهه ۵۰ میلادی شرکت کرد و ۵ مدال طلا را از آن خود کرد و این باعث شد اعتبار بین المللی او بیش از پیش افزوده شود. او در این دهه فقط به طراحی برای تولید انبوه می پرداخت. در سال ۱۹۶۰، جول نمایشگاه هنرهای دانمارک را در موزه هنر متروپولیتن در نیویورک برپا کرد که به معرفی مفهوم طراحی دانمارک در ایالات متحده کمک کرد. همچنین در سال ۱۹۶۰ ، سفارت دانمارک در واشنگتن منحصراً با طراحی های جول مبله شد. با وجود اینکه جول مدرک دانشگاهی نداشت، از سال ۱۹۴۵ تا ۱۹۵۵ در دانشگاه هنرهای زیبا کپنهاگ استاد درس طراحی داخلی شد و هم چنین در سال ۱۹۶۵ به عنوان استاد مهمان در انستیتوی طراحی شیکاگو برای تدریس دعوت شد. در سال ۱۹۸۲ ، به مناسبت هفتادمین سالگرد تولدش، نمایشگاهی از تمام طراحی هایش را در موزه هنر و طراحی دانمارک برگزار کرد. او هفت سال بعد در سال ۱۷ مه ۱۹۸۹ در دانمارک درگذشت.

طراحی برای بدنی زنده

مانند تمام پیشگامان مدرنیسم جول از ابتدا بدون الگویی خاص یا محدودیت های سبکی شروع به کار کرد. او با اندازه گیری بدن خودش و تجزیه و تحلیل اجزای مختلف صندلی در ارتباط با اجزای مختلف بدن انسان طراحی را آغاز کرد. البته او برخلاف طراحان مدرن معاصر خود به جای استفاده از ساختارهای ساده و خطی، به خطوط ارگانیک تر و طبیعی تر علاقه داشت. او از قدرت بالقوه مواد درست مانند ساختارهای طبیعی آنها بهره گرفت. فین جول ایده های جسورانه خود را در بین اتصالات اشیایی که طراحی میکرد، جاری می ساخت و به گونه ای آنها را طراحی می کرد که گویی به صورت یکپارچه اند. فین جول به جای اینکه در هنگام طراحی به ساختارعملی مبلمان فکر کند، بیشتر شبیه یک مجسمه سازمی اندیشید. در دهه ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰، این روش به هیچ وجه متداول نبود. اندیشه او طراحی مبلمان در جریان حرکت و زندگی بود. افتخار جول این بود که مبلمان را به گونه ای طراحی می کرد که انگار کاربر و پشتی صندلی در هوا شناورند. در بعضی از صندلی های جول، اتصال پشتی به صندلی کاملا نامرئی اند. گویی فرد بر روی ابرهایی معلق در داخل اتاق نشسته است. فین جول در ساخت مبلمان، با دو عنصر کار می کرد: تکیه گاه و سرنشین. او توانایی بسیار ویژه ای دراز بین بردن فشار بار بر روی تکیه گاه داشت. این تنها یکی از نمونه غیر معمول روش های فین در طراحی بود. او راه مخصوص خودش را در هنر یافته بود.

«هنربرای من منشا اصلی الهام بوده است، من شیفته اشکالی هستم که برخلاف جاذبه عمل می کنند و از لحاظ بصری سبکند.»

چوب ها و اتصالات

در نخستین سال های که فین جول در نمایشگاه ها عرضه مبلمان شرکت می کرد، کارهای او را مبلمان های رویه کوبی شده تشکیل می دادند. اگر در مورد مبلمان چوبی مجسمه ای فین جول خوانده باشید، شاید برایتان عجیب باشد که او کارش را با مبلمان رویه کوبی شده آغاز کرده است. او بعدها گفت که در ابتدای راه او اطلاعات کمی در مورد ساخت مبلمان چوبی و اتصالات آنها داشته است. شروع با طراحی و ساخت مبلمان رویه کوبی شده به نوعی برای فین جول مزیتی بود که ذهن او را بر روی ساختارهای مجسمه ای آثارش متمرکز می کرد و همین باعث شد، نام فین جول با طراحی های مجسمه مانند پیوند بخورد. کار بر روی مبلمان رویه دار به نوعی کمک می کرد تا او بیشتر بر روی شکل بیرونی آثارش متمرکز شود و استاد نایلز وودر (Niels Vodder) در کنار او متخصص کار با چوب  بود و بر روی اسکلت چوبی کارها و اتصالات آنها متمرکز می شد.

برخلاف هم دوره هایش، فین جول احساس می کرد که مبلمان مدرن باید با هنر معاصرش همراهی کند. و صندلی پلیکان (Pelican) به نوعی تلفیقی است از آرمان های کارکردگرایی و هنرآزاد مدرن در آن دوره. او این صندلی را تحت تاثیرآثار مجسمه ساز انتزاعی جین آرپ (Jean Arp) طراحی کرد و آن را مانند یک موتیف سالها در تمام کارهایش حفظ کرد. چند سال بعد از اولین حضور فین جول در نمایشگاه صنفی ساخت مبلمان، او به جای طراحی مبلمان رویه کوبی شده به استفاده از چوب به عنوان ماده اصلی سازنده مبل علاقه مند شد. جول بر خلاف بسیاری از طرفداران جنبش مدرن در دانمارک که که غالبا در طراحی هایشان از چوب بلوط استفاده می کردند، از چوب درخت ساج و چوب های تیره استفاده می کرد.

زمانی که او صندلی ۴۵ را طراحی می کرد، هدفش ایجاد صندلی ای بود که به صورت واضح گویای ساختار خودش باشد و او از اولین کسانی بود که در ساخت صندلی بیشتر قسمت های آن را بدون رویه و با اسکلت یا فریم چوبی طراحی کرد.  نتیجه این کار بسیار ظریف و خیره کننده بود و این به مشخصه کارهای فین جول تبدیل شد. او صندلی (Chieftain) را با عکس هایی از اسلحه به نمایش در آورد. او این صندلی را بر مبنای مطالعات آنتروپومتری طراحی کرده بود. یکی از مشخصه های صندلی های او حالت شناوری بود، که در اغلب صندلی ها، مخصوصا بدون روکش ها دیده می شد. او از تشکچه های روکش دار در کنار پایه های سخت چوبی استفاده می کرد. و این طور به نظر می رسید که صندلی بر روی تکیه گاه قرار ندارد و شناور است. این ویژگی در بین سالهای ۱۹۴۵ تا ۱۹۴۸ در اغلب صندلی هایی که جول طراحی می کرد دیده می شد.

طراحی داخلی

فین جول کارهای متعددی در زمینه طراحی داخلی دارد. او اندکی بعد از افتتاح دفتر شخصی اش، چندین پروژه بزرگ در زمینه طراحی داخلی  در بخش های مختلف کپنگهام دانمارک گرفت. یکی از آنها فروشگاه محصولات چینی مانند ظروف و مجسمه بینگ و گروندال در یکی از میادین معروف کپنگهام بود (۱۹۴۶) و معروفترین های آن خانه رویال گپنگهام (شرکت تولیدی سلطنتی چینی) و گل فروشی های Svend Schaumann در کنگنس نیتورف Kongens Nytorv 1948 (از میدان های معروف کپنهاگ) بودند. 
فین جول در سال ۱۹۵۱ تا ۵۲ کار طراحی داخلی دفتر مرکزی سازمان ملل در شهر نیویورک را بر عهده گرفت. او به طور مرتب با شرکت هایی مانند جورج جنسن و هواپیمایی اسکاندیناوی همکاری داشت. طراحی دفترفروش بلیط و فضای داخلی هواپیما از دیگر کارهای او بود.
جول در این سالها کارهای مختلفی انجام داد. او برای شرکت جنرال الکتریک یخچال و فریزر طراحی کرد. ظروف شیشه ای، سرامیک و خط تولید برای شرکت مبلمان بیکرهلند در میشیگان را طراحی کرد.

فین جول

زندگی خصوصی

فین جول در سال ۱۹۴۲، خانه ای را برای خودش طراحی کرد که امروزه هنوز با نام خانه فین جول شناخته می شود. او این خانه را با پولی که از پدرش به او ارث رسیده بود ساخت و با گذشت سالها، آن را با مبلمان و تجهیزات خودش مبله کرد.  

جول در سال ۱۹۳۷ با اینگ ماری اسکارپس  (Inge-Marie Skaarups) ازدواج کرد، اما آنها از یکدیگر جدا شدند. پس از آن جول در سال ۱۹۶۱ با هانا (Hanne Wilhelm Hansen) ازدواج کرد (هانا یکی از اعضای خانواده گروه موسیقی  Edition Wilhelm Hansen بود) هانا پس از مرگ جول در سال ۲۰۰۳ فوت کرد. خانه آنها که بعد از مرگ جول بدون تغییر مانده بود، به موزه تاریخی تبدیل شد و امروزه تحت اداره موزه هنری Ordrupgaard که در کنار آن قرار دارد، است.

خانه فین جول میراث دار آثار پدر طراحی مدرن دانمارکی

تنها شرکتی است که در سرتاسر جهان حق تولید و عرضه مبلمان فین جول را دارد. این شرکت در سال ۲۰۰۱ امتیاز آن را از همسر فین جول خریداری کرد. پس از مرگ هانا ویلهلم هانسن در سال ۲۰۰۳ ، بنیاد هانسن با این شرکت همکاری می کند.

در سال ۲۰۰۱ با اعتماد همسر فین جول، هانا ویلهلم هانسن حقوق انحصاری ساخت و بازسازی محصولات و مبلمان طراحی و تولید شده فین جول را به شرکت وان کالکشن (One (Collection واگذار کرد. و بعد از مرگ هانا در سال ۲۰۰۳ نیز همچنان این امتیاز تحت نظر این مجموعه باقی ماند. و البته این شرکت با نام تجاری خانه فین جول فعالیت می کند. امروزه مجموعه طراحی های فین جول شامل بیش از ۴۰ اثر شاهکار کلاسیک، با حداکثر احترام و سختگیری در زمینه حفظ کیفیت تولید می شوند. خانه فین جول کار تولید آثار را این گونه توصیف می کند: «ورود به دنیای طراحی های فین جول مانند سفری پر از شگفتی و لذت است، و طراحی های او از نظر شکل، زیبایی شناسی و جزئیات منحصر به فرد هستند.»

وان کلکشن در ابتدا وسایل بازی طراحی و تولید می کرد. آنها تصمیم گرفتند در سال ۲۰۰۱  برای نمایشگاهی یادبود فین جول، یکی از کارهای او را تولید کنند. این شروع همکاری آنها با هانا ویلهلم هانسن برای تولید باقی آثار فین جول بود. نام شرکت وان کالکشن بعد از آن به خانه فین جول تغییریافت و آنها با توجه به نقشه ها و آثار به جا مانده از فین جول شروع به بازسازی آثار او با حداکثر شباهت و کیفیت به نمونه های اصلی کردند. کیفیت اجرا و ساخت کارها برای این شرکت بسیار مهم است. آنها معتقدند که تولیداتشان باید آنقدر با دوام باشند که بتوانند برای کاربران امروزی و نسل های آینده آنها هم چنان لذت بخش و کارا باشند.
جالب اینجاست که تعدادی از آثار فین جول به دلیل ظرافت، امکانات و شرایط محدود آن زمان یا در تعداد محدود تولید شدند و یا به مرحله ساخت نرسیدند. این شرکت قصد دارد در سال های آینده آنها را تولید کند. نظر فین جول در مورد طرح هایی که به تولید نمی رسید این گونه بود: «هیچ گاه نباید از اینکه یک ایده هرگز تولید نمی شود، ناامید شد، بلکه این می تواند نقطه شروعی باشد. شاید روزی در آینده زمانی برسد که آنها دوباره احیا شوند.»

امروزه مبلمان فین جول به صورت عمده در دانمارک تولید می شوند. مبلمان رویه دار مانند پلیکان و مبل شاعر (Poet Sofa) به همان شیوه سنتی در دانمارک تولید می شوند. اما در مورد مبلمان چوبی مانند Chieftain Chair، از فناوری مدرن و روز برای تولید استفاده می شود، که با استفاده از صنعت گران ماهر و با دقت مورد نظر جول، با همکاران ماهر ژاپنی درYamagata ساخته می شوند. قطعا بدون این دقت و رویکرد نمی توان به جزئیات خارق العاده و ظریف در کارهای فین جول دست یافت.

آثار مبلمانی فین جول:

  • Pelican chair (1940)
  • FJ41 aka Poet sofa (1941)
  • NV44 chair (1944)
  • NV45 chair (1945)
  • FJ46 chair (1946)
  • BO64 chair (1946)
  • Westermann’s Fireside chair aka BO59 (1946)
  • FJ48 chair (1948)
  • Egyptian chair (1949) بعد از این طراحی به عنوان پدر طراحی مدرن دانمارک شناخته شد
  • Chieftain chair aka FJ49A (1949)
  • Judas table (1946)
  • Baker sofa (1951)
  • BO98 chair (1952)
  • Japan chair aka FD137 (1953)
  • FJ53 chair (1953)
  • FJ55 chair (1955)
  • FD136 chair (1958)
  • BO62 chair (1962)

میانگین امتیازات ۵ / ۵. تعداد امتیازات ۴۰

۲ نظر

  1. نعیم

    ۱۳۹۹/۰۴/۱۸ ساعت ۱۶:۱۰

    آشنایی دارم با این طراح و طرحهاشو دوست دارم

    پاسخ دهید

  2. نرگس

    ۱۳۹۹/۰۴/۱۸ ساعت ۱۶:۱۲

    عههد چه طرحهای خوبی نمیشناختم ایشون رو

    پاسخ دهید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این مطلب را از دست ندهید

مراکز بازسازی آپارتمان در تهران بیشتر در کجا واقع شده اند و چه خدماتی ارائه می کنند؟

بسیاری افراد از مراکز بازسازی آپارتمان در تهران برای انجام بازسازی منزل خود کمک می گیرند. …