صفحه اصلی دکوراسیون و معماری داخلی معماری سنتی ژاپن؛ هم زیستی مسالمت آمیز انسان با طبیعت

معماری سنتی ژاپن؛ هم زیستی مسالمت آمیز انسان با طبیعت

معماری سنتی ژاین

معماری سنتی ژاپن را با ساختمان‌های چوبی، اندکی مرتفع‌تر از سطح زمین و سقف‌های سفالی یا کاهگلی می‌شناسیم. در این ساختمان‌ها به جای دیوار از درهای کشویی استفاده می شود و به این ترتیب می توان پیکربندی فضاهای داخلی را، بسته به موقعیت، تغییر داد. البته خانه های ژاپن به طور سنتی فاقد پارتیشن بندی و تفکیک فضاست، اما در یک قرن اخیر محصور کردن فضا های مختلف خانه با صفحات جداکننده رواج پیدا کرده است. این صفحات حداقل حریم خصوصی را تامین می کند.

معماری سنتی ژاپن

معماری سنتی ژاپن، معماری چوب است و پیوندی ژرف و منطقی با طبیعت دارد، به گونه ای که تمام مواد و مصالح ساختمان های سنتی، از گیاهان به دست می آید. آنها از الوار درختان مخروطی چون سدر، کاج، سرو و صنوبر برای ساخت سازه اصلی و از چوب درختان ریز برگ، مانند بلوط و شاه بلوط برای آرایه خانه های سنتی استفاده می کنند.

معماری سنتی ژاپن

معماری سنتی ژاپن برون گراست و فضای درونی و بیرونی را همسان می بیند. خانه های ژاپنی در دل باغ قرار می گیرند و باغ ژاپنی تبلوری از زیبایی شناسی طبیعت گرایانه آنهاست. ترکیب باغ و خانه، نشان از همزیستی مسالمت آمیز محیط زیست طبیعی با دست ساخته های بشری دارد که درکنار هم به خدمت انسان درآمده اند و برخلاف آنچه در توسعه مدرن اتفاق افتاده، ساختمان دشمن طبیعت نیست.

معماری سنتی ژاپن

معماری ژاپن به سبک ها، عناصر و تکنیک های معماری سنتی و مدرن این کشور اشاره دارد و تحت تأثیر تاریخ و فرهنگ منحصر به فرد ، محدودیت ‌ها و زندگی سنتی مردم آنجاست. آنها بسیار به قوانین سکونت موروثی خود پایبند اند و خانه را مطابق با فرهنگی که قرن ها در ژاپن جاری است، می‌سازند و هنوز هم در شکل سنتی معماری، معمولا روی تشکچه یا زمین می نشینند. متداول ترین عناصر در معماری سنتی ژاپن عبارتند از:

معماری سنتی ژاپن

فوسوما (Fusuma)

فوسوما پانل های کشویی سنتی ژاپن است که به عنوان دیوار یا درهای داخلی استفاده می شود. جنس آنها از چوب و کاغذ یا پارچه است و روی ریل های چوبی سوار می شوند. ریل ها تنها یک شیار چوبی براق هستند. معمولا در قصرها و معابد، فوسوما را با نقاشی تزئین می کنند. اما در سازه های دیگر مثل ساختمان های عمومی، رستوران ها، هتل ها و خانه ها، به رنگ سفید ساده با قاب سیاه براق و دستگیره های گرد است.

معماری سنتی ژاپن

در خانه های سنتی ژاپن معمولا تنها دیوارهای داخلی فوسوما است. با استفاده از آنها می توان اندازه اتاق را تغییر داد. به علاوه به راحتی می توان آنها را گذاشت یا برداشت. علاوه بر این فوسوما در مقایسه با درهای غربی که موقع باز شدن به داخل اتاق می چرخند، فضای کمتری را اشغال می کنند. از نظر تاریخی استفاده های چند منظوره از اتاق ها بین ژاپنی ها مرسوم است. مثلا آنها هر روز صبح رختخواب های سنتی فوتون(futon) خود را جمع می کنند و در کمد می گذارند تا اتاق ها کاربردی چندگانه داشته باشند.فوسوما تقریبا در تمام ساختمان های سنتی ژاپن وجود دارد اما در خانه ها و آپارتمان های مدرن هم استفاده می شود. در آپارتمان های مدرن ژاپنی اغلب یک اتاق با کفپوش سنتی تاتامی(tatami) و درهای فوسوما وجود دارد. فوسوما هنوز هم با کیفیت بالا و به روش سنتی و با همان مواد ساخته می شود. البته چون فوسوما های قدیمی کمی در شیارهای ریلی خود گیر می کردند اکنون با نوآوری های مدرن، این مشکل برطرف شده و به راحتی و نرمی در ریل های خود حرکت می کنند.

معماری سنتی ژاپن

زنجیره باران (Rain Chain)

زنجیره باران نوعی ناودان تزئینی است که برای جمع آوری یا تخلیه آب باران استفاده می شود. خاستگاه این نوع ناودان ها ژاپن است و استفاده از آنها به عنوان نمادی از آب در معابد بوداییان بسیار رایج است.

معماری سنتی ژاپن

آنها معمولا از فلزی مثل مس و به شکل زنجیره ای از فنجان های کوچک ساخته می شوند. در قسمت زیر فنجان ها سوراخی وجود دارد تا آب باران رو به پایین جاری شود. جریان آب در این مسیر، صدای ملایم و خوشایندی ایجاد می کند.

معماری سنتی ژاپن

شوجی(Shoji)

شوجی به پنجره ها، درها و جداکننده هایی گفته می شود که در معماری سنتی ژاپن استفاده می شود و از جنس کاغذ شفاف با قاب های مشبک چوبی است. شوجی و فوسوما، المان های شبیه به هم اند و هر دو روی ریل های چوبی سوار می شوند. آنها در مقایسه با درهای غربی _ که موقع باز شدن به داخل می چرخد – فضای کمتری را اشغال می کنند و با کمک این جداکننده های متحرک می توان اندازه اتاق ها تنظیم کرد. تفاوت اصلی در این است که فوسوما مات است و نور از آن رد نمی شود. با آن که ممکن است جنس آن کاغذی باشد اما از نوعی کاغذ ضخیم، ناصاف و کدر ساخته می شود. اما شوجی را از نوعی کاغذ مومی نازک می سازند که نور از آن رد می شود.

معماری سنتی ژاپن

شوجی ممکن است به عنوان در، پنجره یا دیوار در نمای بیرونی هم استفاده شود. در این موارد معمولا لایه بیرونی یک نوع کرکره چوبی است که به آن آمادو (amado) می گویند و شب ها یا در آب و هوای نامساعد آن را می بندند. آمادو از تخته های چوبی ضخیم و غیر تزئینی ساخته می شود و در خانه حریمی امن ایجاد می کند.

حرکت نور و سایه از میان این پنجره های مشبک و از اتاقی به اتاق دیگر فضایی دلنشین و صمیمی ایجاد می کند. شوجی به نورطبیعی افتاب اجازه می دهد تا به عمق فضای داخلی خانه نفوذ کند. فوسوما هم چون اغلب در طول روز باز است نور طبیعی را به فضای داخلی راه می دهد.

معماری سنتی ژاپن

تاتامی (Tatami)

تاتامی به نوعی کفپوش درخانه های سنتی ژاپن می گویندکه در چند اندازه استاندارد وجود دارد. هسته آن از پوشال برنج کوبیده شده است که درون پوششی نرم حصیری قرار می گیرد.

معماری سنتی ژاپن

تاتامی بخشی از سبک زندگی سنتی ژاپنی هاست و برای خوابیدن روی زمین مناسب است. تاتامی را با رختخواب های سنتی فوتون، همراه می کنند که هرشب روی زمین پهن و صبح روز بعد جمع می شود. مبلمانی که روی تاتامی قرار می گیرد، سبک است تا به بافت ظریف آن آسیب نرساند. طراحی میزهای اتاق به گونه ای است که نشستن روی تاتامی یا تشک های نازکی به نام زابوتون(zabuton) را امکان پذیر می کند. به نظر می رسد تاتامی در سبک زندگی ژاپنی ها بسیار جذاب است و اهمیت و محبوبیت ویژه ای در مناطق گردشگری ژاپن دارد. مهمانخانه های سنتی ژاپن معروف به ریاکان (ryokan) معمولا اتاق هایی با کفپوش تاتامی دارند. حتی در بعضی از هتل های مدرن هم، چنین اتاق هایی به مهمانان پیشنهاد می شود.

معماری سنتی ژاپن

طیف وسیعی از قوانین و مقررات و رفتارها متاثر از تاتامی است و یکی از مهمترین آنها قانونی است که هرگز نمی توان باکفش روی تاتامی آمد. خانه ها و آپارتمان های مدرن ژاپنی اغلب یک اتاق تاتامی دارند که به عنوان اتاق نشیمن یا اتاق خواب استفاده می شود. تاتامی گران قیمت است و حفظ و نگهداری آن دشواری های فراوانی دارد. معمولا باید این زیرانداز را هر ۱۰ تا ۲۰ سال عوض کرد. آنها سمبل فرهنگ ژاپنی اند و برای این قوم خاطرات خوب گذشته را تداعی می کنند. تاتامی های جدید رایحه خوشایند و ملایم چوب هم پخش می کنند.

معماری سنتی ژاپن

وابی سابی (Wabi-sabi)

وابی سابی به زیبایی شناسی ژاپنی نواقص و ناپایداری ها گفته می شود و نوعی جهان بینی مبتنی بر ایده بودایی ها از ناپایداری است. وابی سابی می گوید هیچ چیز کامل و بی نقص نیست و تا ابد باقی نمی ماند. این اصطلاح معمولا در معماری ژاپنی، باغ ها ، ادبیات، هنر یا آداب و رسومی مثل مراسم چای نمود می یابد. البته وابی سابی تنها مفهوم زیبایی شناسی در ژاپن نیست اما در میان مردم بسیار آشناست و زندگی مدرن را تحت تاثیر قرار داده است. وابی سابی با ایده های مردم ژاپن و تفکر آنها در مورد زیبایی، تواضع، فضیلت پنهان در ریاضت کشیدن و گذرا بودن زندگی هماهنگ است.

معماری سنتی ژاپن

براساس آیین بودیسم، میل به ثبات، رنج آفرین است و تفکر وابی سابی راهی برای رهایی از این رنج است. به عنوان مثال اگر شما حصاری از بامبو بسازید، هر پنج سال یک بار باید دوباره ساخته شود. یا اگر حصار در اثر توفان دریایی نابود شد، دلیلی برای نارحتی وجود ندارد. این فرایند، طبیعت ناپایدار همه چیز را تداعی می‌کند. در وابی سابی هیچ تلاشی برای پایداری بیشتر وجود ندارد هر چند بعضی از مواد مثل سفال پایدار اند اما چون به مرور زمان نشانه هایی از ساییدگی و ترک را به خود می‌گیرند، می توانند وابی سابی تلقی شوند. با این حال بسیاری از موارد وابی سابی طول عمر کوتاه و نیاز به نگهداری دارند. این اصل بر مبنای موقتی بودن و پذیرش تغییرات اجتناب ناپذیر است. بهترین مثال در این رابطه باغ شن و ماسه معبد جیناکوجی (Ginkakuji) در کیوتو است که سوآمی (Soami)، طراح نام دار، آن را در اوایل قرن شانزدهم با شن و ماسه و سنگ های کوچک ساخته است. این باغ فوق‌العاده حساس و آسیب پذیر است و نیاز به مراقبت دائمی دارد.

معماری سنتی ژاپن

آثار وابی سابی خشن است و ناتمام باقی می‌ماند. بهترین مثال در این رابطه معبد جیناکوجی است که به آن معبد نقره ای هم گفته می شود. قرار بود ساختمان معبد اصلی، پوششی از ورق نقره داشته باشد اما جنگ اوراین (Orion) در سال ۱۴۶۷ تا ۱۴۷۷ ادامه این طرح را متوقف کرد. و این معبد به دلیل ناتمام ماندن و ظاهر چوبی آن به نمادی از زیبایی شناسی وابی سابی مبدل شده است. و با معبد خواهر آن کینکاکوجی (Kinkakuji) که همان طراحی را دارد و روکش طلای آن کامل شده، در تضاد است.

 طرح ها در وابی سابی خیلی برجسته نیست و جلب توجه نمی‌کند. مثلا رنگ ها اغلب خنثی است. در وابی سابی از مواد اولیه و روش های عملی، مستقیم و ارزان استفاده می‌شود. مصالح رایج مورد استفاده در آثار وابی سابی چوب، بامبو، سنگ، صخره و شن و ماسه است. وابی سابی به طبیعت متصل است و با فرایندهای طبیعی مثل فرسودگی مواد یا رشد خزه ها روی آن همراه است.

معماری سنتی ژاپن

سبک متابولیسم (Metabolism)

پس از جنگ جهانی دوم برای بازسازی ساختمان ها، جنبشی در معماری ژاپن به راه افتاد که تحت تاثیر ساختارهای طبیعی قرار داشت و سبک متابولیسم نام گرفت. متابولیسم _ نام این جنبش _ یک مفهوم زیست شناختی است و یکی از مهم‌ترین مفاهیم اصلی زندگی به شمار می رود. ویژگی خاص این سبک استفاده از بتن زبره و بدون روکش است که حسی از معماری زبره کاری یا بروتالیست (brutalist) را القا می کند. مهم ترین ایده در این سبک، چرخه های بازیابی در معماری و عمر مفید ساختمان هاست. در بیشتر ساختمان های این سبک مواد طبیعی به کار می رود و علی رغم آنکه بر تلفیق سازه و ساختمان با طبیعت پیرامون آن تاکید می شود، نمایی سرد و مستبدانه دارد. قدمت بیشتر این ساختمان ها به دهه ۱۹۷۰ میلادی برمی گردد و درحال حاضر از نمونه های عجیب ساختمان های فرسوده شهری به شمار می آیند.



برگرفته از: simplicable

میانگین امتیازات ۴.۸ / ۵. تعداد امتیازات ۳۵

۵ نظر

  1. خاطره

    ۲ تیر ۱۳۹۹ ساعت ۱۷:۰۱

    خیلی جالب و فابل توجه بود به خصوص نگاه زیبایی شناسی آنوها به نواقص و ناپایداری ممنونم

    پاسخ دهید

  2. الهه

    ۲ تیر ۱۳۹۹ ساعت ۱۷:۱۱

    اطلاعاتی که در مورد فرهنگ ژاپنی ها خوندم خیلیمفید بود و ازینکه با در و پیکر خانه های سنتی اونا آشنا شدم حس خوبی دارم

    پاسخ دهید

  3. فریبا

    ۳ تیر ۱۳۹۹ ساعت ۱۲:۲۰

    ایکاش ما هم مثل اونا به زندگی نگاه کنیم

    پاسخ دهید

  4. بهروز

    ۴ تیر ۱۳۹۹ ساعت ۰۰:۱۴

    اینکه ژاپنی ها اینقدر به سنتها و فرهنگ خودشون پایبند هستند و در واقع غرب زده نشده اند برام جالبه

    پاسخ دهید

  5. سیامک بینا

    ۱۱ تیر ۱۳۹۹ ساعت ۲۰:۲۵

    بهترین نکته برای من همکاری مسالمت آمیز با طبیعت بود چون واقعا ما طبیعت رو فراموش کرده ایم و چنان داریم به آن اسیب می زنیم که معلوم نیست در آینده چه بلایی به سرمان می آید. من نگران این موضوع هستم

    پاسخ دهید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این مطلب را از دست ندهید

صفر تا صد طراحی و دکوراسیون آشپزخانه برای طراحان و خانه داران

طراحی آشپزخانه و دکوراسیون آن بسیار مهم است. در این مقاله از تعیین هدف و برنامه ریزی تا ان…